انواع خانواده و جو خانوادگي

 پس از تولد حالا زن و شوهر ، تشكيل يك خانواده سه نفري را مي دهند كه ممكن است سال هاي بعد بر تعداد آنها افزوده مي شود. فرزند، پدر و مادر حالا ديگر هر يك روي يكديگر موثر ند و در مجموع ايجاد يك فضاي جديدي مي نمايند كه بدان جو خانواده گويند.

جو يا فضاي خانواده بسيار مهم است و اولين افراد موثر در آن والدين هستند كه با نوع تفكر ، باورها، اعتقادات ،رفتار ،احساسات و نحوه همزيستي خود آن را به گونه اي مختلف ايجاد مي كنند، در زير تقسيم بندي “فينج” را مرور مي كنيم

 جو خانواده ناسالم

1-خانواده تربيت نشدني

برخي از والدين خودشان  دچار نقيصه عقلي يا فقدان و كمبود محرك هاي محيطي اند . بنابر اين اينچنين والديني ديد غير واقع بينانه به كودكان منتقل مي كنند و قادر نيستند آنها را درست تربيت كنند و به آنها آموزش دهند.

 2-خانواده پركار

والدين در اين نوع خانواده زياد كار مي كنند و به كار بيرون اشتغال دارند و امكان رسيدگي به فرزندان خود را به اندازه كافي ندارند . اين نوع كودكان اگر چه ممكن است بلحاظ امكانات و تغذيه كمبودي نداشته باشند ونياز كمبود هاي عاطفي رنج مي برند حتي ممكن است والدين به دليل كار و تلاش زياد دچار خستگي ،عصبانيت و پرخاشگري در منزل شوند.

3-خانواده با نقش معكوس (مادر سالاري)

پدر در اين نوع خانواده منفعل است و به نوعي زن صفت و مادر وظايف پدرانه انجام مي دهد. بنابر اين فرزندان دختر يا پسر ممكن است در همانند سازي با شخصيت مقابل خود دچار تعارض و دوگانگي شوند نقش هاي معكوس را در شخصيت خود بپرورانند.

4-خانواده تحصيل كرده

در اين نوع خانواده ها ، پدر و مادر بلحاظ تحصيلات در پي تمايز هستند و ممكن است خودشان تحصيل كرده باشند. آنان از بروز هيجانات عادي در فرزندان خود جلوگيري بعمل مي آورند و بيش از اندازه در مورد تحصيل كودكان خود فشار وارد مي آورند. ايشان مي خواهند فرزندان خود ، جدي ، درس خوان و با نظم و ترتيب شوند و چه بسا چنين عملكردي در سنين بالاتر سبب افت تحصيلي و عدم تطابق كودك در مدرسه مي شود.

5- خانواده بيش از حد هيجاني

در اين خانواده بعلت حالت هيجاني و تحريك پذيري والدين ، كودكان دچار تنش مي شوند و به تدريج از اين حالتها تقليد مي كنند و چون چنين رفتاري در محيط بيروني معقول و پذيرفتني نيست بنابر اين دچار ناسازگاري با اطرافيان و محيط خود مي شوند.

6-خانواده گسسته

انسجام در اين نوع خانواده مثل والدين جدا شده ،فوت يكي از والدين ، بي تفاوتي والدين نسبت به هم ، دوري اجباري يكي از والدين ، از هم پاشيده شده است . در اين نوع خانواده ها كودكان در همانند سازي و هويت سازي دچار مشكل و تعارض ميشوند.

جو خانواده سالم

1-تفاهم فكري زن و شوهر

2-بر طرف كردن نيازهاي يكديگر

3-وجود احترام متقابل در خانواده

4-مشورت خواهي و حالت دمكراتيك والدين با كودكان

5-وجود احساس امنيت در منزل

6-رفتارهاي والدين و اعمال آنها در منزل قابل پيش بيني است.

7-وجود اقتدار و انظباط پدرانه و محبت و حمايت مناسب مادرانه در خانه ، پدر نقش هدايت كننده و سرپرستي دارد و مادر نقش مراقبت كننده و مواظبت.